/
news/သက္ၾကီးပိုင္းႏွင့္က်န္းမာေရး/လက္ဖ်ားေျခဖ်ားေတြ-အၿမဲေအးစက္ေနရင္-စိုးရိမ္ရလား

လက္ဖ်ားေျခဖ်ားေတြ အၿမဲေအးစက္ေနရင္ စိုးရိမ္ရလား

Category
သက္ၾကီးပိုင္းႏွင့္က်န္းမာေရး

1. ေသြးေၾကာမ်ားက်ဥ္းေနေသာအခါ

        လက္ဖ်ားေျခဖ်ားေအးစက္ျခင္းဟာ ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထရွိၿပီး လူငယ္လူရြယ္ေတြမွာျဖစ္ပါက အရမ္းႀကီး စိုးရိမ္စရာမလိုပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ လက္ဖ်ားေျခဖ်ားေအးစက္ျခင္းဟာ တခါတရံမွာေတာ့ အျခားျပင္းထန္တဲ့ေရာဂါေဝဒနာမ်ားျဖစ္တဲ့ ေသြးေၾကာေရာဂါနဲ႔ အဆစ္အျမစ္ေရာင္ေရာဂါေတြ လည္ပင္းႀကီးေရာဂါေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ေလ့ရွိပါတယ္။

          ထုိ႔ျပင္ လက္ေခ်ာင္းေျခေခ်ာင္းေတြမွာရွိတဲ့ ေသြးေၾကာေတြအလြန္အမင္းက်ဥ္းတဲ့ေရာဂါ (Raynaud’s disease) ရဲ႕ လကၡဏာလည္းျဖစ္ေနႏုိင္ပါတယ္။ ခ်မ္းေအးတဲ့အခ်ိန္မွာ ကိုယ္တြင္းအပူခ်ိန္ကို ထိန္းညႇိႏုိင္ဖုိ႔အတြက္ ေသြးေၾကာေတြက်ဥ္းျခင္းဟာ ျဖစ္႐ိုးျဖစ္စဥ္ျဖစ္ေသာ္လည္း Raynaud’s disease မွာဆုိရင္ေတာ့ ေသြးေၾကာေတြဟာ ႐ုတ္တရက္က်ဥ္းၿပီး ေသြးစီးဆင္းမႈကို ရပ္တန္႔သြားႏုိင္ပါတယ္။

          Raynaud’s ေရာဂါေၾကာင့္ လက္ဖ်ားေျခဖ်ားေတြ ေအးစက္ႏုိင္တဲ့အျပင္ ေခတၱခဏ အေရာင္ေျပာင္းလဲျခင္းမ်ားကိုပါ ႀကံဳေတြ႕ခံစားရေစႏုိင္ပါတယ္။ ေရာဂါျဖစ္ေနတဲ့ လက္ေခ်ာင္းဟာ ေသြးစီးဆင္းမႈ မရွိတာေၾကာင့္ အျဖဴေရာင္ေျပာင္းသြားႏုိင္ၿပီး ေသြးျပန္လည္စီးဆင္းပါက အျပာ (သို႔) ခရမ္းေရာင္ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ထုိ႔ေနာက္တြင္မူ ေသြးေၾကာပြင့္သြားၿပီး က်ယ္လာတာေၾကာင့္ အနီေရာင္ျဖစ္သြားပါတယ္။

ေစာင့္ၾကည့္ရမည့္ အေျခအေနမ်ား

        Raynaud’sDisease သည္ အႏၲရာယ္မရွိတဲ့အေျခအေနတစ္ခုျဖစ္ေသာ္လည္း ေျခေခ်ာင္း လက္ေခ်ာင္းေတြမွာ ေပ်ာက္ဖုိ႔ခက္ခဲတဲ့ အဖု (သို႔) အနာေတြပါေတြ႕ေနရၿပီဆုိပါက အျခားအဆစ္အျမစ္ေရာဂါ၊ ေသြးေၾကာေရာဂါေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ေနႏုိင္ပါတယ္။

          ေျခဖ်ားလက္ဖ်ားေအးစက္ျခင္းအျပင္ ေအာက္ပါလကၡဏာေတြ ေတြ႕ရွိပါက ဆရာဝန္ႏွင့္ခ်က္ခ်င္း တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

- အေရျပားတင္းျခင္း (သို႔) အသားမာတက္ျခင္း

- ေျခေခ်ာင္းလက္ေခ်ာင္းေတြမွာျဖစ္တဲ့ အနာေတြဟာ အနာက်က္ဖို႔ခက္ခဲျခင္း

- ေမာပန္းလြယ္ျခင္း

- ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေျပာင္းလဲျခင္း

- အဖ်ားတက္ျခင္း

- အဆစ္အျမစ္နာျခင္း

- အနီစက္မ်ားထြက္ျခင္း

ဘယ္လိုရင္ဆုိင္ၾကမလဲ

        အျခားျပင္းထန္တဲ့ေရာဂါေတြနဲ႔ ဆက္စက္မႈမရွိဘူးဆိုပါက ေနရထုိင္ရခက္တဲ့ ေအးစက္ျခင္းေတြဟာ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္မတူညီတဲ့အတြက္ ေအာက္ပါအခ်က္ေတြကိုလိုက္နာျခင္းျဖင့္ အနည္းငယ္သက္သာရာရႏုိင္ပါတယ္။

1. ေျခေထာက္မ်ားကိုေႏြးေထြးေစရန္ သားေမြးေျခအိတ္ (သို႔) အျခားသင့္ေတာ္တဲ့ေျခအိတ္မ်ားကို အထပ္ထပ္ဝတ္ဆင္ပါ။

2. လက္မ်ားေႏြးေထြးေစရန္အတြက္ လက္အိတ္မ်ားဝတ္ဆင္မယ့္အစား လက္အစြတ္မ်ားကိုသံုးစြဲပါ။

3. ခႏၶာကိုယ္အပူခ်ိန္ကို ထိန္းသိမ္းရန္ ပါးလႊာ၍ ေႏြးေထြးေသာအဝတ္အစားမ်ားကို အထပ္ထပ္ဝတ္ဆင္ပါ။ (လိုအပ္လွ်င္လည္း ျပန္ခၽြတ္ရန္ လြယ္ကူပါတယ္။)

4. ကဖိန္း (ေကာ္ဖီ၊ လက္ဖက္ရည္)ႏွင့္ နီကိုတင္း (ေဆးလိပ္) တုိ႔သည္ ေသြးေၾကာက်ဥ္းေစႏုိင္တဲ့အစြမ္းရွိတာေၾကာင့္ ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္။

2. သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားတြင္ျဖစ္ေလ့ရွိေသာ ေသြးေၾကာေရာဂါ

        ေသြးလႊတ္ေၾကာမ်ားအတြင္း အနည္းမ်ားစုပံုျခင္းေၾကာင့္ ေသြးေၾကာမ်ားတျဖည္းျဖည္းက်ဥ္းလာၿပီး ပိတ္ဆို႔လာေသာေရာဂါ (Peripheral Artery Disease – PAD) သည္ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားတြင္ျဖစ္ေလ့ရွိၿပီး လက္ဖ်ားေျခဖ်ားမ်ား ေအးစက္ေနတတ္သည္။

          ေသြးတိုးေရာဂါ (သုိ႔) ဆီးခ်ိဳေရာဂါရွိေသာ အသက္ 50 အထက္ လူႀကီးမ်ားတြင္ အျဖစ္မ်ားေသာ္လည္း အသက္ 70 ေက်ာ္လွ်င္ေတာ့ ပံုမွန္စစ္ေဆးၾကည့္သင့္ပါတယ္။

          PAD ရဲ႕ လကၡဏာမ်ားကေတာ့ -

1. ေျခေထာက္မ်ားေအးစက္ျခင္း

2. လမ္းေလွ်ာက္လွ်င္ ႂကြက္တက္ျခင္း၊ ေျခေထာက္မ်ားေလးျခင္း၊ နာက်င္ျခင္း

3. ေျခသလံုး အေမႊးမ်ားကၽြတ္ျခင္း

4. ေျခသည္းခြံမ်ားပ်က္စီးျခင္း

မိမိကုိယ္ကိုေစာင့္ၾကည့္ျခင္း

        အသက္အရြယ္ရလာပါက မိမိက်န္းမာေရးအတြက္ ခႏၶာကိုယ္၏ေျပာင္းလဲမ်ားကို အၿမဲမျပတ္ေစာင့္ၾကည့္ရန္ လိုအပ္ပါတယ္။ ေျခလက္တို႔တြင္သာမက ခႏၶာကိုယ္မည္သည့္ေနရာတြင္မဆို စကၠန္႔အနည္းငယ္ခန္႔ နာက်င္ျခင္းကို တစ္ခါေလာက္ခံစားရျခင္းသည္ အေရးမႀကီးေသာ္လည္း ႏွစ္ပတ္ ဆက္တုိက္ တစ္ေန႔လွ်င္ ဆယ္ႀကိမ္ခန္႔ နာက်င္ေနပါက ဆရာဝန္ႏွင့္သြားေရာက္ျပသသင့္ပါတယ္။

 

Dr. Thinzar Wynn

www.drmyanmar.com